กรากุฟ, 20 ส.ค. (ซินหัว) — อเล็กซานเดอร์ โวลช์ซาน (Aleksander Wolszczan) นักดาราศาสตร์ชาวโปแลนด์ ผู้มีชื่อเสียงจากการค้นพบดาวเคราะห์นอกระบบสุริยะ เป็นครั้งแรก อันเป็นการค้นพบที่มีการยืนยัน อย่างเป็นทางการ เมื่อกว่าสามทศวรรษ ก่อน เปิดเผย กับสำนักข่าวซินหัว ว่า ศักยภาพด้านดาราศาสตร์วิทยุของจีน ที่เติบโตขึ้นอย่างต่อเนื่อง ซึ่งนำโดย “ฟาสต์” (FAST) กล้องโทรทรรศน์วิทยุจานรับสัญญาณเดี่ยวขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 500 เมตร ซึ่งครองสมญานาม “ดวงตาจักรวาลจีน” สามารถช่วยไขปริศนา และตอบคำถามสำคัญที่สุด ที่ยังไม่มีคำตอบในทางดาราศาสตร์ได้ โดย ฟาสต์เข้ามามีบทบาทสำคัญอย่างยิ่ง ในการศึกษาวิเคราะห์คุณสมบัติของพัลซาร์ หรือดาวนิวตรอนที่หมุนรอบตัวเอง ด้วยความเร็วสูง
โวลช์ซาน ใช้งานกล้องโทรทรรศน์วิทยุอาเรซีโบ (Arecibo) มานานหลายปี ซึ่งในอดีตกล้องนี้ ได้รับการยกย่องให้เป็นหนึ่งในเครื่องมือที่ดีที่สุด ในโลกสำหรับการศึกษาพัลซาร์ แต่หลังจากที่อาเรซีโบยุติการทำงาน กล้องโทรทรรศน์ฟาสต์ก็ได้เข้ามาทำหน้าที่แทนเป็นส่วนใหญ่
เขาเปรียบฟาสต์ ว่า เป็น “กล้องโทรทรรศน์วิทยุ เพื่อการศึกษาพัลซาร์” ในยุคปัจจุบัน พร้อมยกย่องว่ามีขนาดใหญ่กว่า มีความไวในการรับสัญญาณสูงกว่าอาเรซีโบ และสามารถติดตามแหล่งกำเนิดสัญญาณบนท้องฟ้าได้ยาวนานกว่า ซึ่งที่ผ่านมาฟาสต์ค้นพบพัลซาร์ไปแล้ว ถึง 1,284 ดวง ซึ่งมากกว่าครึ่งหนึ่งของจำนวนพัลซาร์ทั้งหมดที่กล้องโทรทรรศน์อื่นทั่วโลกรวมกันค้นพบในช่วงเวลาเดียวกัน
เมื่อถูกถามว่า เขาจะศึกษาอะไร หากมีโอกาสได้ใช้งานกล้องโทรทรรศน์ฟาสต์ โวลช์ซาน ระบุ ไว้ 3 ด้าน ได้แก่ การค้นหาดาวเคราะห์เพิ่มเติมรอบดาวนิวตรอน การตรวจจับสนามแม่เหล็กรอบดาวเคราะห์นอกระบบสุริยะ และการมองหาดาวเคราะห์ที่โคจรรอบดาวแคระขาว
เขาบอกว่า การค้นหาสนามแม่เหล็กของดาวเคราะห์นอกระบบสุริยะ เป็นเรื่องที่น่าดึงดูดใจที่สุด เพราะเชื่อมโยงโดยตรงกับความเป็นไปได้ ที่จะมีสิ่งมีชีวิตอยู่นอกโลก แม้ว่า จะมีการค้นพบดาวเคราะห์นอกระบบสุริยะ แล้ว หลายพันดวง แต่ยังไม่มีการตรวจพบสนามแม่เหล็ก อย่างชัดเจน รอบดาวเคราะห์เหล่านั้น เลย
สนามแม่เหล็กนี้ ช่วยปกป้องดาวเคราะห์จากอนุภาคอันตราย จากดาวฤกษ์ และอาจมีความสำคัญต่อการค้ำจุนสิ่งมีชีวิต เขา เสริมว่า กล้องโทรทรรศน์ฟาสต์ มีโอกาสที่จะเป็นกล้องโทรทรรศน์ที่สำคัญมาก ในการตรวจจับสัญญาณวิทยุอันแผ่วเบา ที่อาจเปิดเผยสนามแม่เหล็กดังกล่าวได้ โดยชี้ว่า ขนาดอันมหึมาของกล้องเป็นข้อได้เปรียบสำคัญ
นอกจากนี้ โวลช์ซาน ยังวางแผนที่จะค้นหาดาวเคราะห์รอบดาวนิวตรอน ต่อไป เพื่อความเข้าใจว่า เหตุใดระบบดาวเคราะห์ในลักษณะเดียวกับที่เขาเคยค้นพบเมื่อหลายทศวรรษก่อนจึงมีอยู่น้อยมาก พร้อมทั้งมองหาดาวเคราะห์รอบดาวแคระขาว หรือซากของดาวฤกษ์ในช่วงสิ้นสุดวิวัฒนาการ เพื่อศึกษาวิจัยว่าระบบดาวเคราะห์จะสามารถรอดพ้นและอยู่รอดผ่านช่วงวิวัฒนาการของดาวฤกษ์ไปได้อย่างไร
เขาระบุว่า ประเด็นนี้ เชื่อมโยงโดยตรงกับอนาคต อันห่างไกลของระบบสุริยะของเรา เนื่องจากดาวเคราะห์อาจถูกเปลี่ยนแปลงอย่างถอนรากถอนโคนหรือถูกทำลายลงได้เมื่อดาวฤกษ์อย่างเช่นดวงอาทิตย์วิวัฒนาการไป ซึ่งถือเป็น “คำถามทางวิทยาศาสตร์และปรัชญาที่น่าสนใจอย่างยิ่ง”
ปัจจุบัน จีน กำลังก่อสร้างกล้องโทรทรรศน์วิทยุฉีไถ (QTT) ซึ่งเป็นกล้องโทรทรรศน์วิทยุขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 110 เมตร ที่สามารถหมุนปรับทิศทางได้สมบูรณ์ในซินเจียง โดย คาดว่า จะกลายเป็นกล้องโทรทรรศน์ประเภทนี้ ที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในโลกเมื่อสร้างเสร็จสมบูรณ์ ในปี 2028
โวลช์ซาน กล่าวว่า การขยายขีดความสามารถทางเทคโนโลยี อย่างต่อเนื่องของจีน ถือเป็นการเพิ่มเครื่องมืออันทรงพลัง ให้กับเหล่านักวิทยาศาสตร์ทั่วโลก เพื่อใช้ในการค้นหาคำตอบ ให้บรรดาคำถามที่ยังเป็นปริศนา พร้อม เสริมว่า “ประชาคมโลก จำเป็นต้องมีจีน”
(ที่มา: https://www.xinhuathai.com/silkroad/591682_20260820 , https://en.imsilkroad.com/p/351818.html)
TAG : 0 0 Google +0 เขียนเมื่อ ศุกร์ 21 สิงหาคม 2569 15:31:59 เข้าชม 1687933 ครั้ง
