กรากุฟ, 20 ส.ค. (ซินหัว) — อเล็กซานเดอร์ โวลช์ซาน (Aleksander Wolszczan) นักดาราศาสตร์ชาวโปแลนด์ ผู้มีชื่อเสียงจากการค้นพบดาวเคราะห์นอกระบบสุริยะ เป็นครั้งแรก อันเป็นการค้นพบที่มีการยืนยันอย่างเป็นทางการ เมื่อกว่าสามทศวรรษ ก่อน เปิดเผยกับสำนักข่าวซินหัวว่า ศักยภาพด้านดาราศาสตร์วิทยุของจีนที่เติบโตขึ้นอย่างต่อเนื่อง ซึ่งนำโดย “ฟาสต์” (FAST) กล้องโทรทรรศน์วิทยุจานรับสัญญาณเดี่ยวขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 500 เมตร ซึ่งครองสมญานาม “ดวงตาจักรวาลจีน” สามารถช่วยไขปริศนา และตอบคำถามสำคัญที่สุดที่ยังไม่มีคำตอบในทางดาราศาสตร์ได้ โดยฟาสต์เข้ามามีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งในการศึกษาวิเคราะห์คุณสมบัติของพัลซาร์ หรือดาวนิวตรอนที่หมุนรอบตัวเองด้วยความเร็วสูง
โวลช์ซาน ใช้งานกล้องโทรทรรศน์วิทยุอาเรซีโบ (Arecibo) มานานหลายปี ซึ่งในอดีตกล้องนี้ได้รับการยกย่องให้เป็นหนึ่งในเครื่องมือที่ดีที่สุดในโลกสำหรับการศึกษาพัลซาร์ แต่หลังจากที่อาเรซีโบยุติการทำงาน กล้องโทรทรรศน์ฟาสต์ก็ได้เข้ามาทำหน้าที่แทนเป็นส่วนใหญ่
เขาเปรียบฟาสต์ว่า เป็น “กล้องโทรทรรศน์วิทยุเพื่อการศึกษาพัลซาร์” ในยุคปัจจุบัน พร้อมยกย่องว่ามีขนาดใหญ่กว่า มีความไวในการรับสัญญาณสูงกว่าอาเรซีโบ และสามารถติดตามแหล่งกำเนิดสัญญาณบนท้องฟ้าได้ยาวนานกว่า ซึ่งที่ผ่านมาฟาสต์ค้นพบพัลซาร์ไปแล้วถึง 1,284 ดวง ซึ่งมากกว่าครึ่งหนึ่งของจำนวนพัลซาร์ทั้งหมดที่กล้องโทรทรรศน์อื่นทั่วโลกรวมกันค้นพบในช่วงเวลาเดียวกัน
เมื่อถูกถามว่า เขาจะศึกษาอะไรหากมีโอกาสได้ใช้งานกล้องโทรทรรศน์ฟาสต์ โวลช์ซานระบุไว้ 3 ด้าน ได้แก่ การค้นหาดาวเคราะห์เพิ่มเติมรอบดาวนิวตรอน การตรวจจับสนามแม่เหล็กรอบดาวเคราะห์นอกระบบสุริยะ และการมองหาดาวเคราะห์ที่โคจรรอบดาวแคระขาว
เขาบอกว่า การค้นหาสนามแม่เหล็กของดาวเคราะห์นอกระบบสุริยะเป็นเรื่องที่น่าดึงดูดใจที่สุด เพราะเชื่อมโยงโดยตรงกับความเป็นไปได้ที่จะมีสิ่งมีชีวิตอยู่นอกโลก แม้ว่าจะมีการค้นพบดาวเคราะห์นอกระบบสุริยะแล้วหลายพันดวง แต่ยังไม่มีการตรวจพบสนามแม่เหล็กอย่างชัดเจนรอบดาวเคราะห์เหล่านั้นเลย
สนามแม่เหล็กนี้ช่วยปกป้องดาวเคราะห์จากอนุภาคอันตรายจากดาวฤกษ์และอาจมีความสำคัญต่อการค้ำจุนสิ่งมีชีวิต เขาเสริมว่ากล้องโทรทรรศน์ฟาสต์มีโอกาสที่จะเป็นกล้องโทรทรรศน์ที่สำคัญมากในการตรวจจับสัญญาณวิทยุอันแผ่วเบาที่อาจเปิดเผยสนามแม่เหล็กดังกล่าวได้ โดยชี้ว่า ขนาดอันมหึมาของกล้องเป็นข้อได้เปรียบสำคัญ
นอกจากนี้ โวลช์ซานยังวางแผนที่จะค้นหาดาวเคราะห์รอบดาวนิวตรอนต่อไป เพื่อความเข้าใจว่าเหตุใดระบบดาวเคราะห์ในลักษณะเดียวกับที่เขาเคยค้นพบเมื่อหลายทศวรรษก่อนจึงมีอยู่น้อยมาก พร้อมทั้งมองหาดาวเคราะห์รอบดาวแคระขาว หรือซากของดาวฤกษ์ในช่วงสิ้นสุดวิวัฒนาการ เพื่อศึกษาวิจัยว่าระบบดาวเคราะห์จะสามารถรอดพ้นและอยู่รอดผ่านช่วงวิวัฒนาการของดาวฤกษ์ไปได้อย่างไร
เขาระบุว่า ประเด็นนี้ เชื่อมโยงโดยตรงกับอนาคต อันห่างไกลของระบบสุริยะของเรา เนื่องจากดาวเคราะห์อาจถูกเปลี่ยนแปลงอย่างถอนรากถอนโคนหรือถูกทำลายลงได้เมื่อดาวฤกษ์อย่างเช่นดวงอาทิตย์วิวัฒนาการไป ซึ่งถือเป็น “คำถามทางวิทยาศาสตร์และปรัชญาที่น่าสนใจอย่างยิ่ง”
ปัจจุบัน จีนกำลังก่อสร้างกล้องโทรทรรศน์วิทยุฉีไถ (QTT) ซึ่งเป็นกล้องโทรทรรศน์วิทยุขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 110 เมตร ที่สามารถหมุนปรับทิศทางได้สมบูรณ์ในซินเจียง โดยคาดว่าจะกลายเป็นกล้องโทรทรรศน์ประเภทนี้ที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในโลกเมื่อสร้างเสร็จสมบูรณ์ในปี 2028
โวลช์ซาน กล่าวว่า การขยายขีดความสามารถทางเทคโนโลยีอย่างต่อเนื่องของจีน ถือเป็นการเพิ่มเครื่องมืออันทรงพลังให้กับเหล่านักวิทยาศาสตร์ทั่วโลก เพื่อใช้ในการค้นหาคำตอบให้บรรดาคำถามที่ยังเป็นปริศนา พร้อม เสริมว่า “ประชาคมโลกจำเป็นต้องมีจีน”
(ที่มา: https://www.xinhuathai.com/silkroad/591682_20260820 , https://en.imsilkroad.com/p/351818.html)
TAG : 0 0 Google +0 เขียนเมื่อ ศุกร์ 21 สิงหาคม 2569 15:31:59 เข้าชม 1687933 ครั้ง
